Organy w Katedrze Oliwskiej: tajemnice piszczałek

Poznaj tajemnice organów w Katedrze Oliwskiej w Gdańsku.



Mało kto wie, że oliwskie organy wybudowane na przełomie XVIII i XIX wieku przez Jana Wilhelma Wulffa z Ornety były wówczas największymi organami na świecie. Mało kto wie, że wystarczy jeden guzik, by tchnąć życie w niemal wszystkie figury ozdabiające instrument. Mało też kto wie, że większoś piszczałek, które słyszymy, schowana jest w szafie.



Czy słuchałeś kiedykolwiek muzyki organowej?

Zobacz wyniki (345)
Organy w gotyckiej Katedrze Oliwskiej zobacz na mapie Gdańska, najdłuższym kościele w Polsce i jednym z najdłuższych na świecie (nawa główna liczy aż 107 m długości), to nie tylko mistrzowskie dzieło wybitnego artysty i rzemieślnika, ale też jedna wielka... atrapa.

Sam ich kształt jest już nietypowy. Mistrz Wulff, a z czasem zakonnik cystersów, żeby wpasować tak potężną machinę grającą w wąską nawę musiał sporo się nagłowić. Zwłaszcza, że chciał stworzyć nie lada dzieło składające się z blisko 8 tys. piszczałek otoczonych przez kilkadziesiąt figur aniołów trzymających instrumenty muzyczne. Gdy już zaczął pracę to skończył ją ćwierć wieku później.

Oliwskie organy to tak naprawdę zespół trzech instrumentów rozmieszczonych w kościele. Duże organy znajdują się w nawie głównej i powstały w latach 1763 - 1788, następnie były wielokrotnie przebudowywane. Z kolei małe organy chóralne z 2003 roku, wbudowane zostały w prospekt z XVI w. (po lewej stronie zaraz przy wejściu do nawy głównej). Całość sterowana jest z chóru, tam gdzie mieszczą się tzw. organy wielkie, najbardziej widowiskowe i zagadkowe.

- Największe organy są dziełem rzemieślniczym i artystycznym. Mało kto wie, że figury aniołów poruszają głową, ruszają się ich trąbki, rusza się słońce, gwiazdy i anioły grające na dzwonkach - to wszystko można zobaczyć podczas koncertu - mówi Maciej Zakrzewski, organista z Akademii Muzycznej w Gdańsku.

Na uwagę zasługuje tzw. szafa organów. Nie służy ona do przechowywania garniturów organisty, ale to miejsce, w którym umieszczone są... prawdziwe piszczałki, bo to co widzi każdy zwiedzający Katedrę, w większości wykonane zostało ze względów estetycznych.

- To co widzimy, czyli piękne, ogromne piszczałki, których jest ok. 8 tys. a największa z nich ma 10 m długości to po prostu piękne dzieło sztuki osłaniające prawdziwe piszczałki - przyznaje muzyk.

Dźwięk wydobywa się z piszczałek schowanych w szafie, której nikt nie widzi, a do której klucz mają tylko organiści.

- Kiedy budowano organy, technologia uniemożliwiała podłączenie ich do piszczałek, które widzimy z zewnątrz. Zresztą wówczas większość organów tak budowano. Dziś pewnie by się to udało, ale organy w szafie są uporządkowane, dzięki czemu łatwiej na nich grać - wyjaśnia Maciej Zakrzewski.

Oliwskie organy najlepiej podziwiać po południu, kiedy promienie słońca przechodząc przez witraż oświetlają rzeźbione figury feerią barw. Natomiast żeby zobaczyć na własne oczy jak za pomocą muzyki (a dokładniej jednego przycisku) można tchnąć życie w dzieło mistrza Jana, koniecznie trzeba przyjść na jeden z koncertów, które odbywają się w ramach 55. Międzynarodowego Festiwalu Muzyki Organowej, który trwa do 24 sierpnia.

Więcej o historii oliwskich organów przeczytasz na www.archikatedraoliwa.pl.

Opinie (54) ponad 10 zablokowanych

  • Ogromne i piękne organy (1)

    Te organy są takie piękne i niesamowite.

    • 0 0

    • atrapa atrapa.

      narodziło sie dziesiątki mitów n/t. organow. to nie ma nic wspólnego z oryginalnymi organami wulfa z ornety.w wyniku licznych przebudów i"modyfikacji"organy nie są zabytkowe tylko konglomerat roznych stylów a na dodatek są niemiłosiernie roztrojone szczególnie to sie słyczy w tutti /mixtury/w dodatku głosy językowe niew do zniesienia.instrument gigant ale jest w polsce wiele cenniejsdzych i lepszych instrumentów i warosciowych pod względem historycznych/olkusz jędrzejów kazimierz n.wisłą/

      • 0 0

  • Co za nudne i denne artykuliki ,to musi być strasznie frustrujące pisanie takich bzur nadających się do gazetki szkolnej (2)

    • 10 69

    • NUDNE ?

      To wejdź Ewciu na stronę porno dla ciebie będzie ciekawsza i nie pisz więcej takich bzdur.

      • 0 0

    • Andrzej organista

      Ten artykuł pisał zapewne "fachowiec"

      • 0 3

  • wiele było pięknych organów (1)

    niestety, katedra Oliwska ma fatalną akustykę - nie była budowana z myślą o organach (możecie mnie zlinczować, ale tak niestety jest). Wiele poprawiono przy instalacji instrumentu - niestety, z racji użycia szafy organowej niemożliwe stało się rozmieszczenie głosów w strzałkach. Zresztą - wiele organów zostało zniszczonych przez "wyzwoleńczą armię czerwoną" - to czego słuchamy dzisiaj, to jedynie marna rekonstrukcja.

    • 7 10

    • popieram opinię

      • 0 0

  • muzyka organowa

    Czysta poezja i zachwyt.Muzyka jest jednym z najwiekszych osiagniec ludzkiego umyslu,a muzyka organowa jest perla w koronie.

    • 0 0

  • Demonstracje organowe (1)

    Warto przypomnieć, że codziennie odbywają się bezpłatne demonstracje organowe, 15 minutowe - więc wcale nie trzeba przychodzić na koncert festiwalowy. Pierwsza jak się nie mylę chyba o godz. 12 i potem co godzinę.

    • 1 1

    • Z dwugodzinną przerwą. O g. 14.00 nie ma demonstracji.

      • 0 0

  • Łał

    Ale ten organista jest zaje..sty :)))
    Młodziutki, piękny, elokwentny, uśmiechnięty i wyluzowany.
    Normalne ciacho- chłopak marzenie :)))

    • 6 0

  • (1)

    Nie wierz w to, po pierwsze odległość, a po drugie, że przez setki lat do II wojny światowej bazylika Mariacka była świątynią protestancką więc raczej cystersom nie zależało na zacieśnianiu kontaktów. :)

    • 3 5

    • pewnie wybudowano ją też jako protestancka?

      • 1 0

  • Pani Prezenterka jest śliczna. (4)

    • 11 14

    • Pod koniec filmu jest (3)

      wręcz boska.

      • 3 5

      • (1)

        A gdy organista gra "koko" - ten jej uprzejmy uśmiech podszyty zażenowaniem... przepadłem!

        • 3 0

        • w 02:05

          robi niezły dzióbek ;)

          • 0 0

      • soooo true !!!

        • 3 0

  • Najdłuższy kościół w Polsce (1)

    jest w Licheniu!!! Katedra Oliwska obecnie na 2. miejscu.

    • 2 2

    • w Licheniu wszystko jest najdłuższe, najszersze...

      najbardziej złocone,najdroższe i najbardziej kolorowe...

      • 1 0

  • Jennifer Lopez (1)

    fajniejsza :)

    • 3 43

    • Pani Marzena jest ekstra.

      W każdym calu.
      Wpisy spod pseudonimu "mak" też są najlepsze ze wszystkich tutejszych anonimów.
      Pozdrowienia od jednoosobowego fanklubu!

      • 0 0

alert Portal trojmiasto.pl nie ponosi odpowiedzialności za treść opinii.

Wydarzenia

Trendbook 2021 w Muzeum Bursztynu
Trendbook 2021 w Muzeum Bursztynu
wystawa
gru 7-27.03
Gdańsk, Muzeum Bursztynu
Do DNA
Do DNA
wystawa
lut'21 13-31.12
g. 10:00 - 16:00
Gdańsk, Narodowe Muzeum Morskie
Pobożni i cnotliwi. Dawni gdańszczanie w zwierciadle sztuki
Pobożni i cnotliwi. Dawni...
wystawa
maj'21 15-31.12
g. 11:00 - 18:00
Gdańsk, Muzeum Narodowe

Rozrywka

Sprawdź się

Sprawdź się

W 2017 roku brytyjski książę William i księżna Kate odwiedzili: